چهارشنبه ،۷ تیر ۱۳۹۶
یکشنبه / ۲۱ آذر ۱۳۹۵ / ۱۴:۵۴
سرویس : اجتماعی
کد خبر : ۱۴۸۸۳۹
گزارشگر : ۵۴
سفری کوتاه به مناطق محروم جنوب استان کرمان؛

روستاهایی با منتهای ضریب محرومیت

(یکشنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۵) ۱۴:۵۴

پای گذاشتن به روستاهایی در جنوب استان کرمان، نشانه‌های کامل فاصله طبقاتی در کشور را به شکلی حیرت آور نمایان می‌کند. جایی که فقر مالی با فقر فرهنگی در هم آمیخته است و معجونی دردناک را به تصویر می‌کشد، در مناطقی از این سرزمین شدت فقر به حدی است که ساکنان آن، یک وعده غذایی خود را با خوردن گوجه فرنگی و وعده‌ای دیگر را با نان خشک، سر می‌کنند.‏

 
 
پای گذاشتن به روستاهایی در جنوب استان کرمان، نشانه‌های کامل فاصله طبقاتی در کشور را به شکلی حیرت آور نمایان می‌کند. جایی که فقر مالی با فقر فرهنگی در هم آمیخته است و معجونی دردناک را به تصویر می‌کشد، در مناطقی از این سرزمین شدت فقر به حدی است که ساکنان آن، یک وعده غذایی خود را با خوردن گوجه فرنگی و وعده‌ای دیگر را با نان خشک، سر می‌کنند.‏
روستاهای محروم ماه‌هانگ، ناهوگان، نمگاز، کرچکان و راین قلعه، از توابع دهستان «مارز» از شهرستان قلعه گنج در جنوب استان کرمان به دلیل صعب العبور بودن منطقه، از امکانات اولیه زندگی محروم هستند. برخی از مردان این منطقه تقریبا بی آب و علف، به دامداری و زنان این روستاها هم به حصیربافی اشتغال دارند.
در بازدیدی که به همت مسئولان کمیته امداد امام خمینی(ره) تهران و استان کرمان برای خبرنگاران از مناطق فقیر این استان صورت گرفت، روستاهایی را مشاهده کردیم که در منتهای فقر، یعنی ضریب ۹ قرار دارند.‏
*نان و گوجه فرنگی
نازی خیال پرور، از سکنه روستای «ناهوگان» در گفتگو با گزارشگر روزنامه اطلاعات از ساخت مسکن به جای کپر در دولت قبل انتقاد می‌کند و می‌گوید: همان طور که می‌بینید، این به اصطلاح مسکن از آن موقع تا کنون نیمه کاره و در حد یک
چار دیواری باقی مانده است. وی که ۷ خواهر و برادر دارد، در پاسخ به این سوال که چرا با انتقال روستای خود به جایی دیگر و مثلا نزدیک جاده، هم به افزایش رفاه خود و هم به پایین آمدن هزینه‌های دولت در خدمات رسانی کمک نمی‌کنید، می‌گوید: اگر بدانیم با جابجایی تغییری در شرایط
*زندگی مان رخ می‌دهد، حاضریم منتقل شویم.
این هموطن روستایی ادامه می‌دهد: امیدوارم این واحدها را سر و سامان بدهند تا کمی از مشکلاتمان کاسته شود. مادری پیر مبتلا به بیماری قند و ناراحتی اعصاب دارم که به دلیل بی پولی قادر به معالجه او نیستیم. خودم هم عقد کرده ام، اما متاسفانه به دلیل ضعف مالی نمی‌توانم عروسی کنم. دیشب برای شام گوجه فرنگی خوردیم و امروز برای ناهار، به جز اندکی نان، چیز دیگری نداریم.‏
خیال پرور می‌افزاید: منزلمان فاقد سرویس بهداشتی، تلویزیون، یخچال و کولر است. آب بهداشتی نداریم و حتی خانمی هم که تازه عروس است، از داشتن لوازم زندگی محروم است. با او که باردار است، صبح زود با پای پیاده به خانه بهداشت رفتیم و تا ساعت
۱۰ صبح ۳ ساعت طول کشید تا برگردیم. همچنین برای اینکه بتوانیم با دیگر نقاط ارتباطی موبایلی داشته باشیم، مجبوریم به آن تپه که آنتن تلفن همراه آنجاست برویم، تا بلکه خط بدهد و ارتباط برقرار شود.
وی با اشاره به خانم دیگری ادامه می‌دهد: او و فرزند بیمارش لوازم اولیه زندگی را ندارند. همسرش بیکار است و زندگی آنها با یارانه ۴۵ هزار تومانی دولت اداره می‌شود. آن پیر زن نیز به رغم کهولت سن و بیماری، یارانه‌اش را قطع کرده‌اند!
وی در پاسخ به این پرسش که با این ضعف مالی چرا اعضای روستا این همه فرزند آورده‌اند، می‌گوید: خدا خواسته است.
*فرزندی با قلب سوراخ!‏
تا می‌فهمند که این جمع خبرنگاران است، ما را احاطه می‌کنند. از جمله چند تن که گرداگرد من جمع می‌شوند و هر یک با سند و مدرک در دست، مشکلات‌شان را بازگو می‌کنند.‏
مرضیه گلپری، مادری با صدایی بغض آلود و اسناد پزشکی در دست، می‌گوید: فرزندی دارم که قلبش سوراخ است و برای مداوی او که باید تا ۲ ماه دیگر انجام شود،۱۰ میلیون تومان از ما خواسته‌اند که البته بودجه اش را نداریم. از مسئولان می‌خواهم به فریادمان برسند. خواهرم نازنین گلپری هم با اینکه کر و لال است، ولی تحت پوشش کمیته امداد نیست.‏
آرزو کمان نژاد، از روستای «کلات» می‌گوید: همسرم پای راست خود را از دست داده است و با وجود ۲ فرزند، پولی برای مداوا نداریم و به رغم اینکه از امکانات اولیه زندگی محروم هستیم اما اکنون فقط تقاضای رفع مشکل مالی برای بهبود بیماری همسرم را دارم.‏
مادر میلاد سمندری می‌گوید: پسرم فلج و خانه نشین است و لازمه هر اقدامی برای مداوای او تامین مالی است که از آن ناتوانیم.‏
فاطمه نوش آفرین نیز با این تقاضا که درد دل او را هم بنویسم، می‌گوید: پدرم سرطان روده دارد، اما در ۸ ماه گذشته نتوانسته است به دکتر مراجعه کند. چهار فرزند هستیم و براثر بی پولی یکی از ما قادر به ادامه تحصیل نشده است.‏
*نبود آب آشامیدنی سالم ‏
در واکنش به این انتقادات، احمد کامرانی رئیس شورای روستای «مارز» با بیان اینکه در حالی در تهران اختلاس‌های چند هزار میلیارد تومانی رخ می‌دهد که در اینجا این چار دیواری‌های بی هویت را سال‌هاست ناقص گذاشته‌اند، و در حال از بین رفتن است، می‌گوید: این در حالی است که با ۴ میلیون تومان می‌توان هر یک از این خانه‌ها را تکمیل کرد. ‏
کامرانی می‌افزاید: ما فقط شاهدیم که دولت‌ها دولت پیش از خود را متهم می‌کنند، بی‌آنکه در این سال‌ها اقدام مثبتی برای ما صورت گرفته باشد.‏
در ادامه این سفر و بازدید از روستای «نمگاز»، یکی از معتمدان این روستا به خبرنگاران می‌گوید: روستای ما با ۱۱۰ خانوار و ۶۵۰ نفر جمعیت، از نبود آب آشامیدنی سالم رنج می‌برد، به طوری که برای رفع نیاز آب، خانم‌ها باید یک کیلومتر مسیر را پیاده طی و ظرفی آب را از چشمه پر کنند، چشمه‌ای که از آن، هم حیوانات آب می‌نوشند و هم اهالی روستا استفاده می‌کنند و به همین دلیل بیماری زخم دهان در میان اهالی شایع است. در این میان و با وضع نامطلوب اهالی، یارانه برخی را هم قطع کرده‌اند! جالب اینکه معترضان وقتی به فرمانداری مراجعه کردند، به آنها گفتند که دیگر سایت بسته شده است و امکان اعتراض و ثبت نام وجود ندارد.
‏ مشکل دیگر ما نبود امکان دیدن برنامه‌های تلویزیونی است. دو سال است که فقط یک شبکه داریم و از بقیه شبکه‌های صدا و سیما محرومیم. خانه بهداشت روستا نیمه کاره است و مردان بیکارند. به دلیل راه بسیار خراب اگر کاری از جمله بیماری و زایمان پیش بیاید، باید۳۰۰ هزار تومان کرایه بدهیم تا به شهرستان قلعه کنج برسیم. برخی از اهالی شناسنامه هم ندارند و در مجموع در انتظار تحقق وعده‌های داده شده نشسته‌اند.
*مدارس بدون بخاری
دانش آموزان روستای «راین قلعه مارز» در این منطقه البته این شانس را آورده‌اند تا در ساختمان اگرچه کهنه و فرسوده، تحصیل کنند، مدرسه‌ای با۱۷۰ دانش آموز به صورت دو نوبته.‏
نیمکت‌های کهنه و نیمه شکسته، سقف نمور و دیوارهای ترک خورده و نبود میزی برای معلم، فقدان سرویس بهداشتی و قطع برق؛ مدرسه و کلاس‌های درس چند دهه گذشته را در ذهن‌ها تداعی می‌کند. گویا زمان در سال‌های بسیار دور در روستاهای جنوب کرمان توقف کرده است و قرار نیست به روز شدن را تجربه کند. ‏
‏ امیرحسین، یکی از دانش آموزان این روستاست که با لباس محلی در کلاس درس حاضر می‌شود. به گفته وی، مشکلات که زیاد است و از جمله سرویس بهداشتی ندارند، برق مدرسه قطع است، نیمکت‌های کلاس کهنه شده و سامانه گرمایشی و سرمایشی که هر دو برای آب و هوای منطقه ضروری است، در مدارس وجود ندارد. در این میان یکی از معلمان این مدرسه درباره وضع نامطلوب مدرسه به خبرنگار مهر می‌گوید: این مدرسه دو شیفته است، شیفت صبح پایه ابتدایی و شیفت بعد از ظهر متوسطه اول است، کلاس‌های درس بخاری ندارند و دانش آموزان سرما را بدون بخاری تحمل می‌کنند. این معلم
۲۴ ساله که از اهالی بومی این روستا است، می‌گوید: درس خواندن برای خانواده‌های این روستا اولویت ندارد. بسیاری از دانش آموزان ترک تحصیل می‌کنند و این برای خانواده‌هایشان بی‌اهمیت است. ‏
*مددجویان جنوب استان کرمان ‏
غلامرضا حسن خانی، دستیار مدیرکل کمیته امداد جنوب کرمان در این رابطه می‌گوید: جنوب استان شامل ۷ شهرستان عنبر آباد، فاریاب، منوجان، کهنوج، قلعه گنج، جیرفت و رودبار جنوب است و۴۰ درصد مددجویان استان در این شهرستان‌ها مستقر هستند. شهرستان قلعه گنج با ۷۵ هزار نفر جمعیت حدود ۴۲۰۰ خانوار با ۱۰ هزار ۵۰۰ نفر جمعیت مستمری بگیر کمیته امداد دارد. با وجود رسیدگی زیاد به این منطقه هنوز هم محرومیت به خصوص در روستاها و دهستان‌های اطراف موج می‌زند و تا رسیدن به نقطه مطلوب، فاصله زیادی وجود دارد.
وی می‌افزاید: هرچه از مرکز شهرها و شهرستان‌ها فاصله می‌گیریم، محرومیت‌ها بیشتر می‌شود، تا جایی که در شمال استان کرمان این موضوع به حداقل می‌رسد، اما در جنوب استان و در دهستان‌های مالز و رمشک و جزیی از شهرستان ریگان، بالاترین میزان فقر و محرومیت را شاهد هستیم، تا جایی که محرومیت در آنجا به حداکثر و ضریب ۹ می‌رسد.
حسن خانی خاطرنشان می‌کند: تا چند سال پیش مشکل برق هم داشتیم، اما با احداث یک نیروگاه مشکل برق حل شد، اما در پی خشکسالی‌های طولانی مدت روستاها، با کمبود آب و بخصوص آب آشامیدنی سالم مواجه هستند. درمان، آموزش و پرورش و راه‌های صعب العبور از دیگر مشکلات اهالی است که به دلیل نبود اعتبارات لازم، امکان ایجاد آنها وجود ندارد.
وی در پاسخ به سوال گزارشگر روزنامه اطلاعات مبنی بر اینکه چرا با تجمیع این دهستان‌ها و روستای کوچک و استقرار آنها در محلی نزدیک به جاده اصلی، هزینه‌های دولت را برای خدمات رسانی‌های پرهزینه کم نمی‌کنید، می‌گوید: متاسفانه اهالی این مناطق حاضر به جابجایی نیستند و به محل‌های سکونت خود وابستگی دارند.
البته فقر فرهنگی برخی‌ها هم مزید بر علت شده است. مثلا کمیته امداد در برخی از این روستاها حمام و دستشویی هم احداث کرده است، اما نه فقط از آن استقبال نکرده اند، بلکه عده‌ای شیشه‌های آن را نیز شکسته‌اند! بنابراین به جای خدمات رایگان، بهتر است آنها را در طرح‌ها مشارکت دهیم تا دلسوزی آنها بیشتر شود و آن را حاصل دسترنج خود بدانند.
وی از احداث جاده‌ای از «جاسک» به رودبار جنوب و سپس به بم و ریگان خبر می‌دهد که در صورت احداث، می‌تواند به برون رفت منطقه از فقر کمک کند.‏
*پایلوت اقتصاد مقاومتی ‏
بهزاد کامرانی، مسئول دفتر بازرسی فرمانداری شهرستان قلعه گنج نیز می‌گوید: سال گذشته این موقع اگر به اینجا می‌آمدید، محروم‌ترین شهرستان کشور بود، اما در تفاهمنامه‌ای که با بنیاد مستضعفان امضا شد، قلعه گنج به عنوان پایلوت اقتصاد مقاومتی در سطح کشور انتخاب و در این راستا مقرر شد در۱۰ سال آینده به پیشرفته‌ترین شهرستان کشور تبدیل شود.
وی می‌افزاید: تا سال گذشته حتی یک میهمانخانه در سطح شهرستان قلعه گنج نداشتیم، اما اینک یک هتل سنتی زیبا احداث شده و همچنین قرار است یک شرکت ایرانی ـ هلندی پیشنهادات توسعه‌ای خود را برای قلعه گنج ارائه کند. بنیاد نیز به عنوان بانی هتل و توسعه استان قرار است با صرف ۲۰۰۰ میلیارد تومان اقدامات توسعه‌ای را انجام دهد که منطقه را متحول خواهد کرد.
طرح فرودگاه قلعه گنج در دست مطالعه است و از سال آینده عملیات اجرایی آن، آغاز خواهد شد. برای سرمایه گذاری وام با سود ۸ درصد داده می‌شود و قرار است دامداری‌های بزرگی در اینجا احداث شود. همچنین کمیته امداد۷۰۰۰ واحد کپری را در۷۰۰۰ نقطه به واحد مسکونی تبدیل کرده است.
*خیریه‌های بدون متولی!‏
حسن خانی با طرح این سوال که چرا خیریه‌های کشور بدون متولی هستند، می‌گوید: اگر متولی وجود داشته باشد و مبالغ جمع آوری شده صرف اشتغال در مناطق محروم شود، دیگر شاهد چنین صحنه‌های دلگیر کننده‌ای نخواهیم بود. ضمن آنکه خیریه‌ها هم باید تخصصی شوند، مثلا گروهی به بیماری‌ها، گروهی به اشتغالزایی و گروه دیگر به فقرزدایی بپردازند. در مجموع ساماندهی این وضع آشفته از ضروریات است.‏
*کارآفرینی با تسهیلات کمیته امداد
پس از دیدار از روستاهای فقیر و فاقد امکانات زندگی، توسط دست اندرکاران کمیته امداد کرمان به سراغ افرادی می‌رویم که به واسطه تسهیلات کمیته امداد این استان، کار آفرینانی موفق شده‌اند و از شرایط موجود ابراز رضایت می‌کنند.
فریده مجازی، بانوی کارآفرین از شهرستان جیرفت است که توانست با اخذ وام ۱۵ میلیون تومانی کارگاه صنایع دستی ایجاد کند. این مددجوی که مدت ۵ سال تحت پوشش کمیته امداد بود، ۳ فرزند دارد و برای ۵۰ کارگر ایجاد اشتغال کرده است.
خانم مجازی اغلب برای گلیم، تابلو فرش، قالی و فرش سفارش بافت می‌گیرد و آن‌ها تولید می‌کند. او که ۵۰ سال سن دارد برای گلیم بافی هم تشکیلات آموزشی راه اندازی کرده است و در تشریح چگونگی روند کار خود به خبرنگاران می‌گوید: از کودکی در ساخت صنایع دستی مهارت داشتم، اما سرمایه اولیه نداشتم تا مهارتم را به تولید و کارآفرینی تبدیل کنم، اما با اخذ وام ۱۵ میلیون تومانی از کمیته امداد شروع به کار کردم و اکنون علاوه بر پرداخت حقوق به کارگران، برای خودم هم ماهانه بیش از یک میلیون تومان درآمد و سود می‌ماند.‏
حامد مولایی، کار آفرین دیگر و گلخانه دار است. ۲۸ سال دارد و پس از اخذ تسهیلات
۷ میلیون تومانی از کمیته امداد به علاوه پس انداز۱۰ میلیونی خودش در سال۹۰ تشکیلات تولید توت فرنگی به راه انداخته است. به گفته وی، به این کار علاقه زیادی داشته و با زمین ۲هزار متری کار را آغاز کرده و ۱۰ هزار متر زمین را زیر کشت برده است.
مولایی، می‌گوید: با خودکفایی در تولید نشا هزینه آن را بسیار کاهش داده‌ام و کارآفرینی را از فصلی، به طول سال تعمیم داده‌ام.
انتهای پیام/



پست الکترونیک را وارد کنید
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500
نظر خود را وارد کنید